Axit azelaic là một thành phần riêng biệt
Việc cùng có từ axit không phải là lý do hợp lý để coi axit azelaic có thể thay thế cho axit salicylic hoặc axit glycolic. Nhãn Azelex của Hoa Kỳ mô tả axit azelaic là một axit dicarboxylic bão hòa có trong tự nhiên, và hướng dẫn của American Academy of Dermatology liệt kê axit salicylic cùng axit azelaic là các lựa chọn bôi ngoài da riêng biệt.
Axit azelaic bôi là một thành phần riêng biệt trong liệu trình isotretinoin đường uống; các thành phần và sản phẩm có từ “axit” trong tên không có chung một quy tắc sử dụng.
Vì sao việc kết hợp chúng cần có kế hoạch
Viện Hàn lâm Da liễu Hoa Kỳ đưa axit azelaic bôi ngoài da vào các khuyến nghị có điều kiện về mụn trứng cá. Hướng dẫn này cũng giải thích rằng khuyến nghị có điều kiện có thể khác nhau tùy theo yếu tố của từng bệnh nhân và thảo luận việc dùng isotretinoin cho mụn trứng cá nặng hoặc mụn không đáp ứng với điều trị tiêu chuẩn.
Axit azelaic không phải là thuốc bổ sung thường quy cho isotretinoin đường uống. Bác sĩ da liễu hiểu rõ liệu trình của bạn nên quyết định liệu đúng sản phẩm đó có thuộc kế hoạch điều trị hay không.
Dạng kem, gel và bọt không dùng chung một nhãn tại Hoa Kỳ
Sản phẩm cụ thể rất quan trọng. Kem Azelex 20% được xem xét có chỉ định cho mụn trứng cá viêm nhẹ đến trung bình. Gel axit azelaic 15% được xem xét có chỉ định cho sẩn và mụn mủ viêm của bệnh trứng cá đỏ nhẹ đến trung bình. Bọt Finacea 15% cũng có chỉ định cho bệnh trứng cá đỏ đó.
Chỉ riêng tỷ lệ phần trăm không cho biết chỉ định ghi trên nhãn của sản phẩm. Không áp dụng chỉ định, hướng dẫn hoặc kỳ vọng về khả năng dung nạp của kem cho gel hoặc bọt, hay của sản phẩm trị bệnh trứng cá đỏ cho sản phẩm trị mụn trứng cá.
Vì sao kích ứng đáng lưu ý trong thời gian điều trị bằng isotretinoin
Khô da nằm trong số các phản ứng bất lợi thường gặp nhất trên nhãn isotretinoin của Hoa Kỳ được xem xét. Các sản phẩm axit azelaic có những tác dụng tại chỗ riêng: nhãn kem Azelex ghi nhận ngứa, bỏng rát, châm chích, ngứa ran và tình trạng khô hoặc kích ứng ít gặp hơn; nhãn gel 15% cảnh báo về ngứa, bỏng rát hoặc châm chích; và nhãn bọt Finacea liệt kê đau tại vị trí bôi, ngứa, khô và ban đỏ trong số các phản ứng bất lợi thường gặp nhất.
Cả hai sản phẩm đều có thể gây kích ứng hoặc làm khô da. Khả năng dung nạp phụ thuộc vào làn da của bạn và dạng bào chế cụ thể, vì vậy hãy hỏi bác sĩ da liễu đang quản lý việc dùng isotretinoin cho bạn trước khi thêm hoặc tiếp tục dùng axit azelaic.
Nếu axit azelaic đã có trong quy trình chăm sóc da của bạn
Hướng dẫn tại Hoa Kỳ công nhận axit azelaic là một lựa chọn điều trị mụn, nhưng không đưa ra một kế hoạch chuẩn về axit azelaic cộng với isotretinoin. Hãy làm theo đơn phối hợp được hướng dẫn thay vì tự thêm một sản phẩm không kê đơn hoặc thuốc còn dư.
Hãy yêu cầu bác sĩ quản lý isotretinoin đường uống xác định chính xác sản phẩm, tần suất bôi, thứ tự sử dụng và thời điểm bắt đầu cũng như ngừng dùng.
Khi nào cần liên hệ với người kê đơn
Liên hệ với người kê đơn isotretinoin nếu tình trạng bỏng rát, châm chích, khô hoặc kích ứng trở nên nghiêm trọng, quá mức hoặc dai dẳng, hay nếu xuất hiện nhạy cảm. Nhãn kem Azelex coi tình trạng nhạy cảm hoặc kích ứng nghiêm trọng là lý do để ngừng sản phẩm đó và tiến hành điều trị thích hợp; nhãn gel 15% cũng hướng dẫn bệnh nhân bị kích ứng quá mức hoặc dai dẳng ngừng sử dụng và tham khảo ý kiến bác sĩ.
Không tự ý thay đổi liều isotretinoin đường uống. Hãy làm theo hướng dẫn dành cho đúng sản phẩm axit azelaic và để bác sĩ kê đơn đánh giá cả hai phương pháp điều trị cùng nhau.
Câu hỏi thường gặp
Axit azelaic có bị cấm khi dùng isotretinoin không?
Không. Không phải là bị cấm tuyệt đối, nhưng bạn nên hỏi bác sĩ da liễu đang theo dõi isotretinoin trước khi thêm hoặc tiếp tục dùng thuốc đó.
Axit azelaic có giống axit salicylic hoặc axit glycolic không?
Không. Nhãn Azelex mô tả axit azelaic là một axit dicarboxylic bão hòa, và hướng dẫn về mụn trứng cá của Hoa Kỳ xem axit azelaic và axit salicylic là các lựa chọn riêng biệt. Việc tên thành phần có chung một từ không khiến cách sử dụng chúng trong khi dùng isotretinoin có thể thay thế cho nhau.
Kem, gel và bọt axit azelaic có thể thay thế cho nhau không?
Không. Trong các nhãn thuốc Hoa Kỳ đã xem xét, kem Azelex 20% được chỉ định cho mụn trứng cá viêm, còn gel 15% và bọt Finacea 15% được chỉ định cho sẩn và mụn mủ viêm do bệnh trứng cá đỏ. Hãy tuân theo đúng nhãn sản phẩm và kế hoạch của bác sĩ thay vì áp dụng hướng dẫn của dạng bào chế này cho dạng bào chế khác.
Tôi có nên ngừng isotretinoin nếu axit azelaic gây kích ứng da không?
Không tự thay đổi isotretinoin đường uống. Hãy liên hệ với người kê đơn nếu tình trạng kích ứng nghiêm trọng, quá mức hoặc dai dẳng. Nhãn cụ thể của sản phẩm axit azelaic cũng có thể chứa hướng dẫn riêng yêu cầu ngừng dùng và tìm tư vấn lâm sàng.
Nguồn
- Hướng dẫn cập nhật về kiểm soát mụn trứng cáAmerican Academy of Dermatology
- Thông tin kê đơn kem axit azelaic AzelexDailyMed, Thư viện Y khoa Quốc gia Hoa Kỳ
- Thông tin kê đơn gel axit azelaic 15%DailyMed, U.S. National Library of Medicine
- Thông tin kê đơn bọt axit azelaic FinaceaDailyMed, Thư viện Y khoa Quốc gia Hoa Kỳ